Onteigenen volgens de Omgevingswet: fundamentele kritiek op een fundamentele herziening

Auteur Prof. mr. J.A.M.A. Sluysmans en mr. R.T. Wiegerink
Verschenen in De Gemeentestem (Gst.), september 2016, Afl. 7443, Gst. 2016/111
Rechtsgebied Grondverwerving en grondexploitatie
Titel Onteigenen volgens de Omgevingswet: fundamentele kritiek op een fundamentele herziening

 

Als het aan het kabinet ligt, zal de Omgevingswet – die zowel de Tweede Kamer als de Senaat zonder enig probleem is gepasseerd – ook de huidige Onteigeningswet opslokken. Mogelijk gebaseerd op de vrees vanuit het verleden – het kabinet Den Uyl/Van Agt liep immers stuk op een voorgenomen wijziging van de Onteigeningswet – is ervoor gekozen de nieuwe onteigeningsregels samen met enige andere min of meer verwante onderwerpen onder de naam ‘Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet’ een separaat wetgevingstraject te laten doorlopen. Als dat met goed gevolg wordt afgelegd, zal aan het einde van de rit ook die regelgeving integraal onderdeel worden van de Omgevingswet. Het wetsvoorstel is op 1 juli 2016 in consultatie gegaan en de consultatieperiode loopt tot 16 september 2016. Blijkens het conceptwetsvoorstel is het kabinet voornemens een principiële stelselwijziging door te voeren, waarbij voortaan door het bestuursorgaan ‘dat het aangaat’ (dus: het bestuursorgaan dat de onteigening beoogt) tot onteigening wordt besloten in een (bestuursrechtelijke) beschikking. Van een ‘onteigening via vonnis’ zal dan niet langer sprake zijn. In deze bijdrage beschrijven wij de plannen van het kabinet, plaatsen wij deze in een historische context en beoordelen wij ze. Voor de lezer die niet tot het einde wil wachten om kennis te kunnen nemen van onze conclusies merken wij hier alvast op dat deze bijzonder kritisch zijn.


Download artikel